Văn mẫu lớp 9

Phát biểu cảm nghĩ về bài Cảnh Khuya

Đề bài: Em hãy phát biểu về bài “Cảnh Khuya” của Hồ Chí Minh

Bài làm

Thi phẩm “Cảnh khuya” cũng đã được Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng tác trong những năm 1947, đây là thời điểm mà quân và dân ta đang thắng lớn trên chiến trường Việt Bắc. Những cái tên như Sông Lô, Đoan Hùng đã đi vào lịch sử bằng những nét vàng chói lọi đầu tiên của dân tộc ta trong chín năm kháng chiến chống Pháp. Bài thơ như mở đầu bằng những câu thơ như:

Tiếng suối trong như tiếng hát xa

Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa

Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ,

Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà

Bài thơ thất ngôn tứ tuyệt “Cảnh khuya” thật ngắn gọn nhưng lại chứa đựng những ý nghĩa thật sâu sắc. Ta như thấy được rằng ngay ở hai câu thơ đầu trong bài thơ đêm khuya nơi núi rừng Việt Bắc như cũng đã hiện ra thật lãng mạn. Thế rồi ta như cũng thấy được khi mà trăng càng về đêm càng sáng. Có thể được ánh trăng lan toả bao phủ khắp mặt đất. Thế rồi ngay trong đêm vắng, tiếng suối nghe càng rõ rệt và cũng thật rạo rực biết bao nhiêu. Ngay trong đêm vắng như thế chính tiếng suối chảy êm đềm nghe rất trong rì rầm từ xa vọng đến. Thực sự như người ta cũng đã thấy được Bác có những thật tinh tế, chỉ với việc nghe suối chảy mà được như rõ mồn một mức độ xanh trong của dòng nước. Thế rồi ngay chính tiếng suối trong đêm khuya như tiếng hát xa dịu êm vang vọng, và nó cũng như thật khoan thai. Dòng suối chảy thật giống nhịp điệu của bài hát trữ tình sâu lắng như đắm say lòng người. Qủa thật đó cũng chính là nghệ thuật lấy động tả tĩnh, và có cả tiếng suối rì rầm êm ả như lạng lẽ chảy thật vắng lặng trong đêm chiến khu. Ở câu thơ người ta như có liên tưởng được rằng, chính tiếng suối và tiếng hát đó cũng chính là những nét vẽ tinh tế gợi tả núi rừng chiến khu ngay trong chính thời máu lửa mang sức sống và đó cũng chính là những hơi ấm của :

Xem thêm:  Nghị luận giải thích câu tục ngữ: Cái ló khó cái khôn

Tiếng suối trong như tiếng hát xa

Quay ngược trở về sáu trăm năm trước trong bài thơ đặc sắc “Côn Sơn ca”  thì Nguyễn Trãi cũng như đã có cảm nhận cực kỳ tinh tế về dòng suối Côn Sơn bằng những cảm nhận:

Côn Sơn suối chảy rì rầm

Ta nghe như tiếng đàn cầm bền tai

phat bieu cam nghi bai canh khuya - Phát biểu cảm nghĩ về bài Cảnh Khuya

Phát biểu cảm nghĩ về bài “Cảnh Khuya”

Thực sự mà nói thì cũng chính tiếng suối nghe sao mà êm đềm thơ mộng đến thế. Nó như những giọt của cây đàn cầm vang vọng bên tay vậy. Trong khoảng vào đầu thế kỷ XX cũng đã có những câu thơ nói về dòng suối thật hay:

Cũng có lúc chơi nơi dặm khách

Tiếng suối nghe róc rách lưng đèo…

Qua đây ta như cảm nhận thấy được rằng chính cứ mỗi một vần thơ, mỗi một khung cảnh. Ngay cả những tiếng âm thanh của suối chảy được cảm nhận tinh tế khác nhau. Thế rồi ta như cũng đã cảm nhận được có những tiếng suối nghe như tiếng hát xa kia là trăng chiến khu. Thế rồi người đọc như cũng đã nhận thấy được rằng chính ánh trăng chiến khu lúc này đây dường như ta cũng thấy được ánh trăng cũng thật là sáng tỏ và cũng thật là đẹp biết bao nhiêu. Vàng trăng như càng thêm soi rọi và len lỏi qua từng tán cây và kẽ lá thật độc đáo biết bao nhiêu. Ánh trăng dường như cũng âu yếm và đan lồng vào nhau. Người ta thật bất ngờ khi nhìn thấy ở dưới mặt đất ánh trăng như chiếu thông qua tán lá cây tạo ra những đóa hoa rừng đêm khuya vậy.

Xem thêm:  Hãy chứng tỏ rằng trong đoạn trích Chị em Thuý Kiều, Nguyễn Du đã chứng tỏ tài năng tuyệt vời khi ông thực hiện thành công việc cá tính hoá nhân vật.

Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa

Người đọc như cũng cảm nhận được chữ lồng điệp lại hai lần đã nhân hoá vầng trăng, cổ thụ và hoa. Lúc này đây dường như trăng được ví như hiền đang tiếp cho muôn vật trần gian dòng sữa ngọt ngào. Mặt trăng dường như cũng lại trở nên thi vị, trữ tình lãng mạn. Chữ “lồng” trong câu thơ dường như cũng gợi cho ta nhớ đến những câu thơ sau trong tác phẩm “Chinh phụ ngâm”

Hoa giãi nguyệt, nguyệt in một tấm

Nguyệt lồng hoa, hoa thắm từng bông,

Nguyệt hoa hoa nguyệt trùng trùng…

Thật dễ nhận thấy được ngay trong câu có tiểu đối “trăng lồng cổ thụ” và đối với “bóng lồng hoa” tất cả như cũng đã tạo sự cân xứng trong bức tranh về trăng. Đặc biệt hơn ta như thấy được chính ngôn ngữ thơ trang trọng, điêu luyện tạo nên bức tranh thiên nhiên tuyệt đẹp tràn đầy chất thơ. Người đọc như cũng cảnh khuya trong sáng, lung linh huyền ảo biết bao nhiêu. Qủa không sai khi người ta nói rằng đọc vần thơ ta nghe như có nhạc, có hoạ thật là đúng

Người đọc như cảm thấy được một thi sĩ với tâm hồn thanh cao đang sống những giây phút thần tiên và cũng thật thi vị giữa cảnh khuya chiến khu Việt Bắc. Chúng ta như cũng lại cảm nhận được chính giữa bức tranh thiên nhiên rộng lớn và hữu tình như vậy, người đọc như cũng đã đoán biết được chính tâm trạng thi sĩ bỗng vút cao thả hồn theo cảnh đẹp đêm trăng huyền ảo như vậy, lý do đó chính bởi đêm nay Bác không ngủ. Có thể nhận thấy được khi đứng trước cảnh đẹp đêm trăng ta như cũng lại có thể nhận thấy được rằng trong đêm này dường như lại có suối, có hoa lá, núi ngàn, và cả tâm trạng của Bác. Thế rồi nhân vật trữ tình – Bác không chỉ xúc động trước cảnh đẹp thiên nhiên mà như còn nỗi niềm trăn trở biết bao nhiêu:

Xem thêm:  Bình giảng truyện ngắn Cố hương của Lỗ Tấn

Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ

Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà

Thật không hổ là vị lãnh tụ thương nước thương dân hết mực. Trong bối cảnh mà nước nhà đang bị giặc xâm lăng giày xéo. Thế rồi có biết bao đồng chí đang bị gông cùm xiềng xích, đày ải khổ sai. Thực sự rằng chính cuộc đời còn lầm than cơ cực biết bao nhiêu. Thế rồi cũng chính bao năm Bác bôn ba hải ngoại tìm đường cứu nước giải phóng dân tộc khỏi ách nô lệ lầm than và đau khổ. Cho đến nay nước nhà thân yêu như vẫn còn đang chìm trong khói lửa đạn bom lòng. Và cũng bởi vậy làm soa Bác yên lòng được đây mà “người chưa ngủ”. Trong mỗi chúng ta như cũng có thể cảm nhận được chính nỗi nhớ nhà lo cho nước nhà làm cho trái tim Bác luôn thổn thức. Có biết bao nhiêu đêm Người cũng mất ngủ như vậy:

Một canh, hai canh, lại ba canh

Trằn trọc băn khoăn giấc chẳng thành

Canh bốn, canh năm vừa chợp mắt

Sao vàng năm cánh mộng hồn quanh

(Không ngủ được)

Bài thơ “Cảnh khuya” được đánh giá là bài thơ thất ngôn tứ tuyệt cực hay. Đây cũng chính là một trong những bài thơ trăng đẹp nhất của Bác. Bài thơ như vẽ lên được khung cảnh thiên nhiên và thể hiện tâm trạng của nhân vật trữ tình đặc sắc.

Minh Nguyệt

Post Comment